BLINHK STUDIO
Đang tải tài khoản

Học làm hoa cườm

Bắt đầu với hoa cườm kiểu Pháp: hạt, dây, dụng cụ và học theo thứ tự nào

Hoa cườm kiểu Pháp từ đâu mà có, chọn hạt và dây thế nào cho đúng, cần những dụng cụ gì, và lộ trình các kỹ thuật nên học lần lượt trước bông hoa đầu tiên.

BLINHK STUDIO6 phút đọc

Bắt đầu với hoa cườm kiểu Pháp: hạt, dây, dụng cụ và học theo thứ tự nào

Hoa cườm kiểu Pháp là gì?

Hoa cườm kiểu Pháp (French beaded flowers, hay French beading) là cách xâu hạt cườm lên dây kim loại, uốn thành từng bộ phận riêng như cánh, lá, đài, nhụy, rồi lắp các bộ phận đó lại thành một bông hoa. Dây kim loại giữ được dáng nên cánh hoa có thể cong, xòe hay khum lại. Đây là điểm khác lớn nhất so với hoa kết bằng chỉ.

Một chút lịch sử

Tương truyền nghề này xuất hiện ở Pháp vào khoảng thế kỷ 16–17. Những người thợ may tận dụng hạt cườm thừa từ váy áo để kết thành vòng hoa tưởng niệm, gọi là immortelles ("không tàn"). Nguồn gốc thật vẫn chưa chắc chắn, vì Anh và Ý cũng có truyền thống làm hoa cườm lâu đời, và ở Ý người ta còn gọi là "hoa Venice". Chữ "Pháp" chỉ phổ biến từ những năm 1960, khi các sách hướng dẫn ở Mỹ đặt tên cho nghề và chuẩn hóa những thuật ngữ mà người làm hoa vẫn dùng đến bây giờ: trục (basic), hàng (row), vòng (loop).

Nhìn thì phức tạp, nhưng hoa cườm kiểu Pháp thực chất chỉ là vài kỹ thuật nền lặp đi lặp lại. Nắm chắc những kỹ thuật đó là bạn làm được phần lớn các mẫu hoa.

Chọn hạt cườm

  • Cỡ 11/0 (khoảng 2 mm) là cỡ chính cho cánh và lá. Cỡ 15/0 (khoảng 1,5 mm) dùng cho hoa rất nhỏ hoặc nhụy, để bông hoa giữ đúng tỉ lệ ngoài tự nhiên.
  • Hạt Nhật và hạt Tiệp (Séc) đủ đều để mắt thường không thấy chênh, giá lại vừa phải. Đây là lựa chọn an toàn cho cánh hoa cần mịn.
  • Hạt Trung Quốc rẻ và dễ mua ở Việt Nam, vẫn làm được hoa. Tuy nhiên hạt thường không đều và to hơn cỡ ghi trên bao, nên bông hoa sẽ to hơn công thức. Hạt loại này hợp để tập.
  • Trộn nhiều hãng trong một mẫu hoàn toàn được. Điều quan trọng nhất là màu hợp nhau: cùng một màu nhưng có nhiều lớp phủ (bóng, mờ, ánh kim) sẽ giúp bạn tạo độ đổ bóng cho cánh.
  • Hạt bán theo chuỗi (mỗi bó nhiều sợi xâu sẵn) rất tiện khi chuyển thẳng lên dây.

Chọn dây

Người làm hoa xưa dùng dây thép bạc. Ngày nay phổ biến nhất là dây lõi đồng phủ màu, mềm dẻo và có rất nhiều màu. Vài lưu ý khi mua:

  • Dây 0,3–0,4 mm cho cánh, lá, vòng. Dây 0,2 mm cho bước may gia cố và tua. Dây 0,5 mm cho trục của cánh lớn.
  • Dây đồng mềm hơn dây thép cùng cỡ. Vì vậy công thức cũ ghi dây thép thì bạn nên chọn dây đồng to hơn một cỡ để đủ cứng.
  • Độ cứng có thể chênh nhau giữa các màu, các hãng, thậm chí các lô của cùng một hãng. Làm cả bộ cánh bằng cùng một cuộn dây thì các cánh sẽ đều nhau.
  • Dây màu vàng giá rẻ đôi khi là đồng thau, cứng và khó uốn hơn. Nên mua thử cuộn nhỏ trước.

Xâu hạt lên dây nhanh hơn

  • Máy quay hạt (bead spinner): uốn cong đầu dây, đổ nhiều hạt vào bát, quay bát và lướt nhẹ đầu dây trên mặt hạt. Đừng chọc sâu dây xuống đáy kẻo hạt văng. Nên đặt máy trong khay để hứng hạt rơi.
  • Xúc hạt: nghiêng bát hạt, dùng đầu dây đã uốn cong xúc hạt lên. Không cần máy, chỉ cần quen tay.
  • Chuyển từ chuỗi: với hạt bán theo chuỗi, rút một đầu chỉ, luồn dây vào rồi chuyển hạt thẳng sang dây và kéo chỉ ra.

Vật liệu phụ để lắp và cắm hoa

  • Băng quấn cuống (băng keo hoa) màu xanh lá hoặc nâu để bọc thân.
  • Chỉ thêu quấn ngoài lớp băng giúp cuống trông chỉn chu và sang hơn.
  • Que cuống: que thép bọc giấy dài khoảng 45 cm, cỡ 1–1,3 mm. Bông lớn, nặng thì dùng dây thép mạ kẽm khoảng 2 mm (mua ở cửa hàng kim khí), hoặc quấn hai que cuống vào nhau bằng băng.
  • Sỏi, đá cảnh để chèn trong bình cho hoa đứng vững.
  • Bình, lọ: lọ thủy tinh, chai nhỏ, hũ gia vị hay chân nến đều dùng được. Chưa chọn được bình ưng ý thì dùng tạm chúng để cắm cành trong lúc làm.

Dụng cụ

  • Kìm cắt sát (flush cutter): vết cắt phẳng, đưa được vào khe hẹp giữa các cánh. Lúc cần thì bấm móng tay cũng cắt được dây mảnh.
  • Kìm cắt lực cho que cuống và dây thép to. Kìm tốt giúp bước lắp ráp nhẹ tay hơn nhiều.
  • Kìm mỏ nhọn để xoắn dây, gập đầu dây. Phần lớn thời gian bạn chỉ cần vặn nhẹ hoặc ép sát.
  • Kéo, thước dây để đo đuôi dây và chiều dài cuống. Thêm một khay chia hạt hoặc tấm nỉ để hạt không lăn, và một hộp kín có gói hút ẩm vì trời nồm miền Bắc dễ làm dây đồng xỉn màu.

Học theo thứ tự nào?

Các bài dưới đây xếp theo thứ tự nên học. Mỗi kỹ thuật đều dựa trên kỹ thuật trước nó. Bạn nên làm thử từng cái trên dây nháp trước khi bắt tay vào một mẫu hoa:

  1. Vòng liên tiếp — cánh cúc, đài hoa, nhụy.
  2. Vòng chéo liên tiếp — cánh nhỏ đầy đặn cho hoa nhí.
  3. Vòng bọc liên tiếp — cánh tròn cho hoa nhỏ.
  4. Tua liên tiếp — nhụy, đài, bông lông.
  5. Khung cơ bản (basic) — nền móng của hầu hết cánh lớn và lá.
  6. Khung tách đôi, tách ba — 2–3 lá liền trên một sợi dây.
  7. Scallop (hàng ngắn) — cánh dài, đầu thon, thân đầy.
  8. Tổ ong (beehive) — khối vòm cho tâm hoa.
  9. May gia cố (lacing) — giữ cánh lớn phẳng và chắc.
  10. Lắp ráp và quấn chỉ cuống — ghép cánh, đài, lá thành cành hoàn chỉnh.

Bông hoa đầu tiên nên là gì?

Đừng vội đầu tư đủ mọi thứ. Hãy bắt đầu bằng một bộ kit có sẵn đúng lượng hạt và dây cho một mẫu đơn giản, chỉ dùng một hai kỹ thuật. Những bông hoa nhỏ nhiều cánh vòng hay hoa cúc là lựa chọn tốt: học được nhiều kỹ thuật mà lại nhanh có thành phẩm để thấy vui. Khóa Cúc Trắng Cho Người Mới đi đúng theo lộ trình này, quay cận cảnh từng vòng dây. Các bộ kit và dụng cụ có ở trang Nguyên liệu.

Chuyên mục: Học làm hoa cườm · Nhập môn · người mới, dụng cụ, hạt cườm, hoa cườm kiểu Pháp

Đọc tiếp

Tất cả bài viết

Tác phẩm liên quan

Xem thêm